Opłaty

Informacje na temat opłat sądowych w postępowaniach cywilnych znajdują się na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości RP oraz poniżej.

 

Opłata sądowa i jej wysokość

 

Opłacie w postępowaniu cywilnym podlegają pisma, od których ustawa przewiduje jej pobranie. W takim przypadku warunkiem skutecznego złożenia pisma procesowego jest uiszczenie przez stronę opłaty w odpowiedniej wysokości (por. art. 3 u.o.k.s.).

 

Wyróżniamy trzy rodzaje opłat:

  1. Opłata stosunkowa - pobierana jest w sprawach o prawa majątkowe od pisma inicjującego postępowanie w danej instancji (np. pozew, apelacja); wynosi ona 5% wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, przy czym minimum 30 zł, a maksimum 100 000 zł; końcówkę opłaty zaokrągla się w górę do pełnego złotego (por. art. 13 u.o.k.s.). Jeżeli w chwili wszczęcia sprawy nie jest możliwe ustalenie wartości przedmiotu sporu, a tym samym wysokości opłaty stosunkowej, sędzia określi opłatę tymczasową, którą jesteś zobowiązany uiścić; wynosi ona minimum 30 zł, a maksimum 1000 zł (por. art. 15 u.o.k.s.). Przykład: Bogumiła zawarła z sąsiadem umowę sprzedaży samochodu, na podstawie której sąsiad zobowiązał się do zapłaty za jej samochód kwoty 20 000 zł. Jeżeli Bogumiła będzie chciała wnieść do sądu pozew o zapłatę ceny pojazdu, to opłata będzie wynosiła 5% z 20 000 zł, czyli 1000 zł.
  2. Opłata stała - pobierana jest w sprawach o prawa niemajątkowe oraz we wskazanych w ustawie sprawach o prawa majątkowe od pisma inicjującego postępowanie w danej instancji (np. wniosek, apelacja); jest ona jednakowa dla wszystkich spraw z danej kategorii; minimum wynosi ona 30 zł, maksimum 5000 zł (por. art. 12 u.o.k.s.). Z uwagi na fakt, że w zależności od kategorii spraw różne są wysokości opłaty stałej, zaś możliwości w tym zakresie jest bardzo dużo, należy w punkcie informacyjnym w sądzie zasięgnąć informacji na temat wysokości opłaty stałej w danej sprawie (patrz również: tabela opłat w niektórych kategoriach spraw).
  3. Opłata podstawowa - pobierana jest w sprawach, w których ustawa nie przewiduje opłaty stosunkowej ani stałej; wynosi ona 30 zł (por. art. 14 u.o.k.s.). Przykład: Opłata od apelacji lub zażalenia w sprawie z zakresu prawa pracy, jeśli wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł.

 

Uwaga: W niektórych sytuacjach strona postępowania nie ma obowiązku zapłaty kosztów sądowych. Dotyczy to m.in. strony, która:

  • dochodzi ustalenia ojcostwa lub macierzyństwa oraz roszczeń z tym związanych;
  • dochodzi alimentów;
  • wnosi o uznanie postanowień umownych za niedozwolone;
  • została zwolniona przez sąd od kosztów sądowych.

 

Opłata kancelaryjna

 

Jest to opłata pobierana za wydanie z akt sprawy odpisu lub kopii dokumentu.

Za wydanie poświadczonego odpisu, wypisu lub wyciągu, odpisu orzeczenia ze stwierdzeniem prawomocności, odpisu orzeczenia ze stwierdzeniem wykonalności albo zaświadczenia pobierana jest opłata w wysokości 6 zł za każdą stronę.

Za wydanie zwykłej kopii dokumentu z akt sprawy pobierana jest opłata w wysokości 1 zł za każdą stronę.

 

Sposoby uiszczania opłat sądowych

 

Opłaty sądowe w sprawach cywilnych uiszcza się:

  • w formie bezgotówkowej na rachunek bieżący dochodów właściwego sądu;
  • w formie wpłaty gotówkowej, bezpośrednio w kasie sądu;
  • w formie znaków o odpowiedniej wartości wykonanych według ustalonego wzoru tzw. znaków opłaty sądowej, przy czym maksymalna wysokość opłaty sądowej, jaką można uiścić przy pomocy znaków opłaty sądowej, wynosi 1500 zł.

 

Numer konta bankowego do wpłat opłat sądowych

Godziny otwarcia kas sądu

 

Zwolnienie od kosztów sądowych

 

Jeśli nie stać Cię na ponoszenie kosztów postępowania, możesz złożyć do sądu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W wyniku uwzględnienia Twojego wniosku sąd może:

  • zwolnić Cię od ponoszenia kosztów sądowych w części - jeżeli jesteś w stanie ponieść tylko część kosztów, zaś pozostałej części nie jesteś w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny; może to np. polegać na zwolnieniu od określonej kwoty lub opłaty, czy też ułamkowej lub procentowej części kosztów;
  • zwolnić Cię w całości od kosztów sądowych - jeżeli nie jesteś w stanie ponieść ich bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

 

Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych

 

Wniosek o zwolnienie od kosztów postępowania powinien zawierać (por. art. 126 k.p.c., 102 ust. 2, 105 u.o.k.s.):

  • tytuł pisma (wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych);
  • Twoje dane (imię, nazwisko, miejsce zamieszkania);
  • dane Twojego przeciwnika lub uczestników;
  • oznaczenie sądu, do którego pismo wnosisz;
  • wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, z zaznaczeniem czy zwolnienie ma nastąpić z całości czy części kosztów;
  • oświadczenie, że nie jest się w stanie ponieść kosztów w całości lub części bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny;
  • Twój podpis, ewentualnie podpis Twojego pełnomocnika;
  • załączniki.


Uwaga: Do wniosku musisz dołączyć oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o stanie rodzinnym, majątku, dochodach, źródłach utrzymania się. Oświadczenie to sporządza się wg ściśle ustalonego wzoru, który otrzymasz w sądzie (por. art. 117 k.p.c., 102 ust. 2 u.o.k.s.).

Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych możesz również złożyć w sądzie ustnie do protokołu. Niemniej jednak nie zwalania Cię to od sporządzenia powyższego oświadczenia wg ustalonego wzoru.

Pamiętaj, że w postępowaniu wieczystoksięgowym zwolnienie od kosztów sądowych może nastąpić jedynie przed złożeniem wniosku o wpis do księgi wieczystej (por. art. 106 u.o.k.s.).

 

 

 

 

Skróty

u.o.k.s. - ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, Dz. U. 2005 r. Nr 167 poz. 1398 z późn. zm.

k.p.c. - ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, Dz. U. 1964 r. Nr 43 poz. 296 z późn. zm.

 

Drukuj informację